۱۳۹۶/۱۰/۲۶

آخرین اخبار

آنچه بهتر است از زلزله بدانیم و آنچه می توان برای کاهش آسیب آن انجام داد.

آنچه بهتر است از زلزله بدانیم و آنچه می توانیم برای کاهش آسیب آن انجام بدهیم.

 

 

آنام: وقوع زلزله با علم امروز قابل پیش‌بینی نیست. هیچکس از روی حرکت پرندگان, پیش‌لرزه, حجاب زنها یا هر تئوری دیگه‌ای نمی تواند بگوید در چه روز و ساعتی قرار است زلزله بیاد. اما زلزله شناسها و زمین شناسها می توانند با مطالعه گسلها, جنس خاک,… با تقریب خیلی خوبی احتمال و شدت زلزله خیزی منطقه‌ای رو تخمین بزنند. عکس زیر نقشه گسلهای اصلی اطراف تهران است. همینطور که میبینید دو گسل مشا و گسل شمال تهران در بالا و گسل ری در پایین شهر رو احاطه کرده‌اند. خیلی کلی بخواهم بگویم هر سه این گسلها قابلیت ایجاد زلزله حدود هفت ریشتر رو دارند.

"title"آنچه بهتر است از زلزله بدانیم و آنچه می توان برای کاهش آسیب آن انجام داد." http://anamnews.com/" alt:"نقشه"

 

آخرین زلزله بزرگی که در تهران آمده در سال ۱۸۳۰ بوده به قدرت هفت ریشتر که بنا به آماری که من در اینترنت پیدا کردم ۴۳,۰۰۰ کشته داشت. سال ۲۰۰۱ تا ۲۰۰۸ که من تحقیق دکترا می کردم جزو معتبرترین منابع برای برآورد خطر زلزله مطالعه‌ای بود که ژاپنی‌ها از موسسه تحقیقاتی جایکا کرده بودند و جاهایی مثل دانشگاهها از جمله مرکز تحقیقاتی زلزله شناسی و مدیریت زلزله. من برآوردهای مختلفی از میزان خسارت دیده‌ام. برای اینکه رفرنس داشته باشیم, بر اساس مقاله‌ای که در سیزدهمین کنفرانس بین‌المللی مهندسی زلزله در سال ۲۰۰۴ منتشر شد  اگر گسل ری تکون بخورد، حدود شش درصد جمعیت تهران کشته می شوند و حدود پنجاه و پنج درصد ساختمانها صدمه میبینند.

 

 

پس امیدی نیست؟

من بعد از صحبت با اطرافیان احساس می کنم یکی از دلایلی که افراد کاری نم یکنند اینه که فرض می کنند در زلزله کشته می شوند. یعنی خیلی وقتها جوابی که می گرفتم این بود که “ای بابا, هرکس جوری میمیره دیگه…”. متوجهم که پایه این واکنش ترکیبیست از عواملی مثل عملکرد دولت در عرصه‌های مختلف, طبیعت انسان که ریسک رو دقیق ارزیابی نمی کند و فقدان فرهنگ اولویت ‌دهی ایمنی. اما حتی با در نظر گرفتن همه اینها, عرض من این است که درسته که اگر ساختمانها و شهرسازی تهران دچار تحول کامل نشود آمار کشته‌ها زیاده اما توجه کنید که وقتی می گویم شش درصد جمعیت کشته می شوند مفهوم دیگه‌اش این است که نود و چهاردرصد کشته نمی شوند. یا به عبارت دیگه (با تقریب) حدود نود و چهاردرصد احتمال هست که شما دقیقه‌ای که زلزله تموم شده زنده باشید. این احتمال خیلی بالا ارزش جنگیدن دارد. اگر من به شما بگویم سرطان دارید اما احتمال ۹۴% زنده می مانید, پا نمی شوید هرکاری ازتون برمی اید رو انجام دهید؟ من این پست رو دارم مینویسم که بگم اونچه از دست تان برمیاد را انجام دهید که آماده باشید که بعد از زلزله زنده و امن بمانید تا کمک برسد.

 

"title"آنچه بهتر است از زلزله بدانیم و آنچه می توان برای کاهش آسیب آن انجام داد." http://anamnews.com/" alt:"نقشه"

آمادگی جمعی

اجازه بدهید که تاکید کنم من کوچکترین تخصصی در عملیات امدادرسانی ندارم. اینهایی که می نویسم همه پیشنهاد هستند. هدفم اینه که برای شما خوراک فکری و نقطه شروع باشد.

مراکز تخلیه امن محله رو شناسایی کنید

در سال ۲۰۰۰ که جایکا مطالعه مایکروزنیشن تهران رو انجام داد دولت یک برنامه پانزده ساله ریخت که تا سال ۲۰۱۵ برای محلات نقشه تخلیه امن ایجاد کنند و مراکز تخلیه امن بسازند. با توجه به اطلاعاتی که شهرداری در این سایت منتشر کرده به نظر میاد این کار انجام شده.

http://www.tehran.ir/Default.aspx?tabid=401

پیشنهاد می کنم حتما منطقه و محله‌تان رو پیدا کنید, نقشه رو پرینت بگیرید.

برنامه سالانه تمرین تخلیه امن ترتیب بدین 

یکی از کارهای دیگه که مثلا هرسال در کالیفرنیا انجام می شود این است  که نه تنها مدارس بلکه شرکتهای خصوصی و جاهای مختلف در earthquake drill شرکت می کنند. برای شبیه‌سازی لحظه زلزله, یه عده سوت می زنند و همه افراد با هم تمرین می کنند که پناه بگیرند. زلزله اخیر رو در نظر بگیرید. یادتان است که نمی دانستید باید چکار کنید و کجا بروید؟ وقت زلزله، زمان فکر کردن نیست. قبلش باید انقدر پناهگیری و بعد تخلیه امن ساختمان تمرین شده باشد که ملکه ذهن باشد. پیشنهاد من این است که همسایه‌ها, اهالی مشترک ساختمان که مثلا اداری یا تجاری هست با هم با هلال احمر یا آتش نشانی یا سازمان مدیریت بحران یا هر نهاد متولی دیگه که میتواند آموزش تخلیه امن بدهد تماس بگیرید و بگوید بیایند و به شما آموزش بدهند. و هر سال تمرین کنید. تمرین کنید که ملکه ذهن بشود. اگر بچه مدرسه‌ای دارید با شورای مدرسه تماس بگیرید که حتما اونها هم در دریل شرکت کنند. حین زلزله وقت تازه فکر کردن نیست.

همسایه‌هاتون رو بشناسید

یه چیز دیگه که به نظرم میرسد اینه که همسایه‌هاتون را بشناسید. دولت قویترین دولت هم که باشد فردی که می داند درساختمان همسایه‌ها چه کسانی هستند . با همسایه‌های مسکونی و کاریتان آشنا بشوید. بدانید افراد کدام واحد مسن, کم‌توان یا کودک هستند. یک دورهمی ساختمان بگذارید به صرف فینگر فود یا کباب در حیاط, مقادیر زیادی از نقشه‌های تخلیه امن پرینت کنید و با هم آشنا بشوید. موقع بحران همسایه به داد همسایه می رسد.

فرهنگسازی کنید

در بعد کوچک تا جایی که میتوانید فرهنگ سازی کنید. من آرزوم دارم که  آقای علی دایی از سرمایه اجتماعیشان استفاده می کردند و مثلا به صورت علنی راجع به این نقشه‌های تخلیه امن اطلاع رسانی می کردند. اما هرکدام ما حداقل چند نفر را داریم که برایمان احترام قائلند. به جای گسترش ترس یا ناامیدی, راجع به اولویت آماده بودن حرف بزنیم. و جوانها احتمالا نقش حیاتی در هدایت و شکل‌دهی فرهنگ خانواده‌ها و محلات دارند. من فکر می کنم گروه ۱۵ تا ۳۵ میتوانند نقش زیادی بازی کنند. مثلا این ایده که جوانهای هر محله با هلال احمر و شورای محله یک کمیته ایمن سازی تشکیل بدهند. آموزش کمکهای اولیه ببینند. داوطلب بشوند تمرینهای تخلیه ایمن انجام بدهند. نقشه‌های تخلیه امن را در خانه‌ها پخش کنند.

به نظر شما خیلی دور از دسترس است؟

فرهنگ خانواد‌ه ها رو عوض کنیم. مثلا خارج نشینها به جای کالاهای مصرفی کیف های آماده earthquake survival برای اعضای خانواده‌تان سوغاتی ببرید.

آمادگی فردی

کیف زلزله خانواده رو ببندید

یادتان است چقدر به کرمانشاه پتو, لباس, نوار بهداشتی, کنسرو و اسباب‌بازی فرستادید؟ برای خانواده‌تان ساک ببندید (ترجیحا در کوله که راحتتر حمل بشه) که بعد از زلزله بتوانید امن و گرم بمانید.

 

 

"title"آنچه بهتر است از زلزله بدانیم و آنچه می توان برای کاهش آسیب آن انجام داد." http://anamnews.com/" alt:"نقشه"

تمرین پناهگیری کنید

علاوه بر نکاتی که بالا گفتم, اینجا می خواهم اهمیت بومی‌سازی رو تاکید کنم. روش پناهگیری صحیح بستگی به نوع ساختمان و روشهای ساختمان‌سازی بومی دارد. سعی کنید از مهندسان ساختمان خبره بپرسید ایمن‌ترین جای خانه‌ و محل کار کدوم گوشه است. علاوه بر اون دوره کمکهای اولیه ببینید. کپسول اطفای حریق بخرید و کار با آن رو یاد بگیرید. وسایل سنگین خانه مثل بوفه چینی یا کتابخونه رو سفت به دیوارها وصل کنید, کابینت ها رو قفل بزنید, بالای تخت وسیله سنگین آویزان نکنید و در یک کلام محیط خانه را امن تر کنید. لوله‌های گاز و سیم‌کشی ساختمان رو چک کنید.

بیمه زلزله بخرید

بزرگترین سرمایه گذاری زندگی افراد معمولا ملک و مسکن است. برای خانه و مغازه و شرکت بیمه زلزله بخرید. بعد از زلزله اگر خسارت مالی که خوردید حتی تا حدی جبران باشد به ورشکستگی نم یفتید. بیمه رو جدی بگیرید. اگر می توانید به نظر من همه سرمایه‌ خود رو در یک شهر متمرکز نکنید که اگر جایی زلزله اومد همه دارایی هایتان صدمه بخورد.

برنامه بعد از زلزله رو هماهنگ کنید

خیلی مهمه برای بعد از زلزله برنامه داشته باشید. احتمال اینکه همه افراد هنگام وقوع با هم باشند خیلی کم است . با خودتان برنامه بریزید که بعد از زلزله کجا جمع بشویم؟ اگر صبح بود؟ اگر شب بود؟ شماره‌های افراد خانواده رو حفظ کنید و به تلفن همراه اتکا نکنید. همه شماره فردی که تهران زندگی نمی کند رو حفظ کنید که به او زنگ بزنید و خبر سلامتتان رو بدهید. ترجیحا سه تا کیف زلزله ببندید و یکی در خانه, یکی در محل کار و یکی در ماشین باشد.

از مدارک مهم حتما کپی و اسکن داشته باشید. اگر حیوان خانگی دارید راجع به اینکه در سناریوهای مختلف باید حیوانات چکار کنید از الان تصمیم بگیرید. راجع به زلزله قبل از زلزله باید صحبت کرد.

نکته‌پایانی 

همانطور که در نقشه میبینید, ایران به طور کلی یک منطقه زلزله خیزه. من راجع به تهران صحبت کردم چون راجع به تهران مطالعه دارم. اما همه ایران باید آماده باشد ،فرهنگسازی کنیم که آماده بودن برای زلزله باکلاسی محسوب می شود.

 

"title"آنچه بهتر است از زلزله بدانیم و آنچه می توان برای کاهش آسیب آن انجام داد." http://anamnews.com/" alt:"نقشه"

 

درباره نویسنده:

من تحصیلاتم دکترای مهندسی عمران از آمریکاست (دانشگاه کرنل). تز دکترام رو روی مدل ریاضی برای بهینه سازی اختصاص منابع در مقاوم سازی و بازسازی بعد از زلزله نوشتم. کیس هم داده‌های تهران بر اساس مطالعات جایکا رو کار کردم. اونچه که اینجا نوشته‌ام بر اساس فهمم از ریسک زلزله در تهرانه. بعد از فارغ‌التحصیلی همیشه در مشاغل مرتبط به مدلسازی ریسک بوده‌ام و الان در آمریکا در شرکت بیمه کار میکنم.

نویسنده

لینک کوتاه: https://goo.gl/ZgF9cS

نوشته‌های مرتبط

نظری بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *