۱۳۹۶/۱۲/۰۳

آخرین اخبار

باب دیلن: خواننده، ترانه سرا، نویسنده، فعال مدنی

باب دیلن: خواننده ، ترانه سرا ،نویسنده ،فعال مدنی

 

آنام : از جعبه جادویی نوبل، نام عجیبی بیرون آمده است. از ۱۹۰۱ تاکنون، برای اولین بار در تاریخ،  آکادمی نوبل، جایزه‌ی نوبل ادبیات را به یک موسیقی‌دان می‌دهد.

طرفداران فیلیپ راث، دان دلیلو و جویس کرول اوتس ناراحت اند؛ و از طرفداران این نویسندگان ناکام آمریکایی ناراحت‌تر، کسانی که بر روی نام نگوگی وا تیونگو در شرط بندی‌ها قمار کرده بودند.

بی‌گمان امروز را تاریخ به یاد خواهند آورد: روزی که باب دیلن، نوبل برد، و داریو فو، برنده‌ی نوبل ۱۹۹۷ در ۹۰ سالگی مرد.

ترجیح باب دیلن بر موراکامی، آدونیس، فون یوسه و دیگر رقبا برای همه اما شگفت آور نبوده است؛ دیر یا زود باید قرعه به نام دیلن می‌افتاد؛ کسی از اواسط دهه‌ی ۹۰ میلادی، نامش بارها به عنوان نامزد جایزه‌ی نوبل مطرح شده بود.

 

 

شکسپیری با گیتار یک میلیون دلاری

شعر تنها آن کلام زیبایی نیست که «می‌خوانیم»، بلکه قبل از آن آواز دلنشینی است که «می‌شنویم». در یونان باستان، و دوران هومر نیز غایت نوشتار نه خواندن که شنیده شدن بوده است؛ باب دیلن را هم اما مثل هومر می‌توان خواند

او به همان سنت شعری‌  تعلق دارد که با نام ویلیام بلیک گره خورده است. این منطق آکادمی سوئدی نوبل، به نقل از سارا دانیوس دبیر دائمی، برای اهدا جایزه به باب دیلن است. آوازهای آزادی او اصل جنس اند؛ جنس ادبیات.

همه می‌دانند باب دیلن یک موسیقی‌دان است؛ و البته همه احساس می‌کنند که او چیزی «بیشتر» است؛ چیزی که به نقطه‌ای عطفی تاریخی در آمریکا گره خورده است؛ آیا آن چیز بیشتر معرف ادبیات نیست؟

آثار ادبی در خلأ زاده نمی‌شوند، و همواره میان فرم اثر و محتوای تاریخی و اجتماعی‌ای که در آن اثر زاده می‌شود، می‌توان نوعی همبستگی و درهم‌تنیدگی را مشاهده کرد.

ترانه‌های درخشان باب دیلن نیز  از این بابت مستثنی نیستند و منعکس کننده‌ی حدت و غلظت شرایط تاریخی دوران خویش، یعنی آمریکای دهه‌ی هفتاد‌اند.

title:"باب دیلن: خواننده ، ترانه سرا ،نویسنده ،فعال مدنیhttp://anamnews.com/" alt:"تصویر باب دیلن"

 

باب دیلن تنها قهرمان تاریخ آمریکا نیست، بلکه راوی آن نیز هست. با موسیقی فولک، داستان مردان سفیدپوست فقیر جنوب را روایت می‌کند. و در دهه‌ی هفتاد، با گیتار الکترونیکش، داستان جوانی، بلوغ و خانه به دوشی را حکایت می‌کند.

 البته همه احساس می‌کنند که او چیزی «بیشتر» است؛ چیزی که به نقطه‌ای عطفی تاریخی در آمریکا گره خورده است؛ آیا آن چیز بیشتر معرف ادبیات نیست؟

ترانه‌های او را در این دوران می‌توان رمانی قطعه قطعه برشمرد، مرکب از متنهای کوتاهی که البته گاه به آهنگی بلند (دوازده دقیقه‌ای) بدل شده‌اند؛ رمان قطعه قطعه اما با لحنی پیامبرانه و هشدار دهنده.

پیامبری شاعرانه را باید خصیصه‌ی سبکی باب دیلن برشمرد. یک پیامبر سفید یهودی ۲۵ ساله، زاده‌ی مینسوتا، که البته هرچه پیرتر می‌شود قوه‌ی وحی و الهام در او بیشتر خاموشی می‌گیرد.

مارک لمبرون، منتقد فرانسوی این پیامبر جوان را به «شکسپیری با گیتار فندر» تشبیه می‌کند. این همان گیتاری است که دیلن در سالن ۱۹۶۵در جشنواره‌ی موسیقی «نیوپورت» به دست گرفت، و البته چند سال قبل در یک حراجی با قیمتی نزدیک به یک میلیون دلار  به فروش رفت.

 

ترانه به عنوان سلاح ضد جنگ

اوج ماجرای دیلن مقارن با نقطه‌ی عطف تاریخ آمریکا در نیمه‌ی دوم قرن بیستم نیز است؛ دوران ریاست جمهوری و ترور جان اف کندی، گسترش جنبشهای زنان وحقوق مدنی، و تظاهرات ضد جنگ ویتنام.

در اوج این دوران، دیلن جوان با مارتین لوتر کینگ در تظاهرات ضد نژادپرستی  ،سال ۱۹۶۳ در واشنگتن همراه می‌شود،  و پس از سخنرانی معروف مارتین لوترکینگ به اجرای برنامه پرداخت و در کنار او و همراه جون بائز ترانه‌ی «ما پیروز می‌شویم» را می‌خواند.

title:"باب دیلن: خواننده ، ترانه سرا ،نویسنده ،فعال مدنیhttp://anamnews.com/" alt:"تصویر تظاهرات سال 1963"

 

«دمیدن در باد» بی‌شک کلیدی‌ترین آواز این دوران است؛ ترانه‌ای که به سرود ضدجنگ یک نسل بدل می‌شود.

در دوران جنگ ویتنام تصنیف‌های ضد جنگ او بسیار معروف بود.

نایب‌رئیس انجمن موسیقیدانان ویتنام پس از کنسرتی که باب دیلن در آوریل ۲۰۱۱ در این کشور برگزار کرد، به خبرگزاری آسوشیتدپرس گفته بود:« کار بزرگ دیلن گشودن راهی بود که در آن موسیقی به عنوان سلاحی علیه جنگ، بی‌عدالتی و نژادپرستی به کار گرفته می‌شد.»

باب دیلن هرگز از نقشی که هوادارانش برای او قائل بودند، یا تشکل‌های سیاسی از او انتظار داشتند، رضایت نداشت و تلاش می‌کرد از تبدیل شدن به نماد جنبش اجتماعی جلوگیری کند.

او حتی در سال ۱۹۷۴ ترانه‌ای خواند که در آن بر این بی‌میلی تاکید می‌کند: «هیچگاه وظیفه نداشتم که کل جهان را از نو بیافرینم / و هرگز قصد نکرده‌ام فرمان حمله صادر کنم.»

کار بزرگ دیلن گشودن راهی بود که در آن موسیقی به عنوان سلاحی علیه جنگ، بی‌عدالتی و نژادپرستی به کار گرفته می‌شد.»

پایداری در اقبال

باب دیلن  بعد از آن که  در هتلی در آریزونا خواب مسیح را دیده و این باعث شد تا در اشعارش مرتبا به انجیل ارجاع دهد و به موضوعات اخلاقی و ایمانی بپردازد.

هر چند که آلبوم‌هایش اغلب با نظرات خوب و بد منتقدان روبه‌رو می‌شد، اما هنوز جلب توجه می‌کرد. او در ۱۹۸۸ تجربه‌ای را آغاز کرد که به “سفر بی‌پایان” معروف شد – ارائه مستمر تفسیرهای جدید از آهنگ‌هایش روی صحنه.

به نظر می‌رسید که دارد اهمیت خود را از دست می‌دهد، اما آلبوم “زمان خارج از ذهن” که به موضوعات تاریک اخلاقی می‌پرداخت و در سال ۱۹۹۷ منتشر شد، به نقطعه عطف دیگری در کارنامه او تبدیل شد و سه جایزه گرمی، از جمله بهترین آلبوم، را مال خود کرد.

title:"باب دیلن: خواننده ، ترانه سرا ،نویسنده ،فعال مدنیhttp://anamnews.com/" alt:"تصویر باب دیلن"
باب دیلن هنر ترانه‌سرایی را به سطح دیگری برد. او اولین ترانه‌سرایی است که جایزه نوبل ادبیات را برده .

در سال ۲۰۰۶، وقتی ۶۵ سال داشت، با آهنگ “عصر جدید” به مسنترین هنرمند زنده‌ای تبدیل شد که تا به امروز توانسته به صدر جدول پرفروش‌ها برسد.

تبدیل شدن تدریجی او به اسطوره با جوایز بسیار دیگری همراه بود – دیپلم افتخار مرکز کندی، یک اسکار، جایزه پولیتزر، جایزه گلدن گلوب و نشان افتخار آزادی رئیس‌جمهوری.

و البته حالا می‌تواند جایزه نوبل را هم به این مجموعه اضافه کرد

باب دیلن کتاب هم منتشر کرده، مانند “رتیل” که یک کار تجربی بود و در سال ۱۹۷۱ منتشر شد، مجموعه‌ای به نام “نوشته‌ها و ترسیم‌ها” و خودزندگی‌نامه‌ای به نام “تواریخ”.

اما چیزی که به خاطرش مهمترین جایزه دنیای ادبیات را برده اشعار ترانه‌هایش است.

 

منبع  – منبع  – منبع

بیشتر بخوانید:برنده نوبل ادبیات ۲۰۱۶ معرفی شد

لینک کوتاه: https://goo.gl/yvtQTz

نوشته‌های مرتبط

نظری بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *