۱۳۹۶/۰۷/۲۹

آخرین اخبار

احمد کسروی تاریخ نگار، زبان شناس و اندیشمندی چند وجهی

title "احمد کسروی تاریخ نگار، زبان شناس اندیشمندی چند وجهی " http://anamnews.com/" alt:"کسروی"

احمد کسروی تاریخ نگار، زبان شناس و اندیشمندی چند وجهی

آنام:  احمد کسروی تاریخ نگار، زبان شناس، حقوقدان و اندیشمند برجسته ای است که بحث و پژوهش در پاره ای از زمینه های تاریخی و فرهنگی، بدون توجه به نوشتارهای او ناممکن است.

سید احمد حکم آبادی که بعدها نام خانوادگی کسروی را برگزید، در تبریز زاده شد (۸مهر۱۲۶۹ خ/ سپتامبر ۱۸۹۰). نخست، به مانند پدر و نیاکانش، به جامۀ روحانیت درآمد؛ اما درسال های آغازین مشروطۀ دوم، از آن حرفه دست شست. وی، سپس در مموریال اسکول تبریزکه متعلق به آمریکاییان بود انگلیسی آموخت و همان جا ادب فارسی و عربی تدریس کرد.

فعالیت سیاسی او در حزب دموکرات بود؛ اما به سبب اختلاف نظربا اطرافیان شیخ محمد خیابانی، به تهران رفت و ده سال به کار قضاوت پرداخت. وی، در یک داوری، جانب روستاییانی را گرفت که با دربار رضا شاه درگیر بودند و به ظاهر از این رو، کار دولتی را ترک گفت و وکالت حقوقی پیشه کرد.

چندی بعد، او را به تدریس در دانشگاه نوبنیاد تهران فراخواندند که به سبب اختلاف با مقام های دانشگاه، کوتاه مدت بود.

کسروی، در جنبش مشروطه خواهی سهم گرفت و نوشتارهای سیاسی و تاریخی خود را در روزنامه های آن دوره و سپستر، روزنامه های حزب دموکرات به چاپ رساند. از همان آغاز نگارندگی و پژوهش، توجهش به تاریخ آشکار بود. دو کتاب او دربارۀ جنبش مشروطه خواهی (تاریخ مشروطۀ ایران و تاریخ هجده سالۀ آذربایجان)، تا به امروز مرجع اصلی محققان پیرامون آن جنبش است.

 

title "احمد کسروی تاریخ نگار، زبان شناس اندیشمندی چند وجهی " http://anamnews.com/" alt:"کسروی"

کتاب شهریاران گمنام در مورد فرمانروایان شمال باختری ایران پیش از سلجوقیان، تاریخ پانصد سالۀ خوزستان و چند اثر تاریخی مهم دیگر را نیز باید یاد کرد. او، نخستین کسی است که به ریشۀ خاندان صفوی توجه کرد و دروغین بودن نسب سیادت آنان را در کتاب شیخ صفی و تبارش برملا ساخت.

زمینۀ دیگر مورد علاقۀ کسروی، زبانشناسی بود. وی، ناگزیر شد چند زبان زنده و مرده را در حد کار خود بیاموزد. از دستآوردهای مهم پژوهش هایش در این باره، کتاب «آذری یا زبان دیرین آذربایجان» است که انتشار آن را باید نقطۀ عطفی در آذربایجان شناسی تلقی کرد.

افزون براین، به پالایش زبان فارسی از واﮋه های بیگانه علاقه مند بود و خود آن نظر را به کار می بست. در مجموع، وی به ملیت و انسجام ملی اعتقاد تام داشت.

از حدود ۱۳۱۲، کسروی به جامعۀ ایرانی معاصر خود توجه بیشتری نشان داد و در پی یافتن انگیزه های کاستی ها و کمبودها و نابسامانی ها برآمد. بدین منظور، مجلۀ پژوهشی و فرهنگی پیمان را از آذر ۱۳۱۲ تا خرداد ۱۳۲۱ منتشر ساخت و به مبارزه با «بدآموزی» های شاعران و صوفیه، ستیز با خرافه پرستی و همچنین خرده گیری از پاره ای باورداشت های مذهبی پرداخت.

title "احمد کسروی تاریخ نگار، زبان شناس اندیشمندی چند وجهی " http://anamnews.com/" alt:"کسروی"

سپستر، روزنامه (از اسفند ۱۳۲۰) و مجلۀ پرچم (از فروردین ۱۳۲۲) را انتشار داد که در آن و کتاب ورجاوند بنیاد و رساله های دیگر، شیعیگری وعقاید منشعب از آن (شیخیگری، بابیگری، بهاییگری) مورد انتقاد تاریخی و عقیدتی قرار گرفته است.

این نظرها، کسروی را آماج مهر گروهی و هدف قهر گروه های دیگری قرار داد و بدین گونه بود که در۲۰ اسفند ۱۳۲۴ (۱۱ مارس ۱۹۴۶) به همراه منشی اش و به دست دو برادر عضو جمعیت فداییان اسلام در داخل کاخ دادگستری به قتل رسید. هواداران کسروی، در حیات او و پس از آن در گروهی به نام باهماد آزادگان فعالیت کرده اند.

عباس میلانی، پژوهش‌گر احمد کسروی را «شهید ایران مدرن در راه عقلانیت» توصیف می‌کند. او می‌گوید که کسروی مثل یک تاریخ‌نگار زیست و به‌سان پیام‌بری از جهان رفت

عرفان ثابتی، پژوهش‌گر جامعه‌شناسی دین  کسروی را به سه چهره تقسیم می‌کند: تاریخ‌نگار، زبان‌شناس و بنیان‌گذار آئین پاک‌دینی. او معتقد است که «کسروی ِ پژوهش‌گر به درستی قدر دیده و بر صدر نشسته ولی کسروی فقیه – پیشوا از دیده‌ها پنهان مانده است. علت را شاید بتوان در قتل دلخراش کسروی توسط فدائیان اسلام جست که او را در نظر بسیاری به قدیسی شهید بدل ساخت که خطا را به ساحتش راهی نبود.»

«ولادیمیر مینورسکی»، خاورشناس و ایران‌شناس مشهور روسی در مورد آثار تاریخی احمد کسری چنین می‌گوید: «کسروی روح تاریخ‌نگار راست‌گو را داراست. او در جزئیات دقیق و در ارائه شفاف است.»

از احمد کسروی آثار فراوانی بر جا مانده است که می‌توان به «تاریخ مشروطه ایرانی»، «بهایی‌گری»، «شعیی‌گری»، «در پیرامون ادبیات»، «صوفی‌گری»، «ورجاوند بنیاد»، «زبان پاک»، «تاریخ هجده ساله ی آذربایجان»، «تاریخ پانصد ساله‌ی خوزستان» و صدها کتاب و مقاله‌ی دیگر اشاره کرد.

منبع

لینک کوتاه: https://goo.gl/X6VjhP

 

نوشته‌های مرتبط

نظری بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *